به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «اروم نیوز»؛ زنبورداری در سالهای اخیر از یک فعالیت سنتی و محدود روستایی، به یکی از حوزههای مهم اقتصادی و اشتغالزا در بخش کشاورزی تبدیل شده است؛ حوزهای که نهتنها در تأمین بخشی از نیاز غذایی و دارویی جامعه نقش دارد، بلکه بهعنوان یکی از پیشرانهای توسعه روستایی و بهرهبرداری پایدار از منابع طبیعی نیز شناخته میشود.
در این میان، برخی استانهای کشور بهواسطه شرایط اقلیمی، تنوع پوشش گیاهی و گستردگی فعالیتهای تولیدی، سهم برجستهتری در این صنعت پیدا کردهاند و به مراکز اصلی تولید عسل و فرآوردههای جانبی آن تبدیل شدهاند.
استان آذربایجانغربی یکی از نمونههای شاخص در این زمینه است که بهدلیل برخورداری از اقلیم متنوع، مراتع غنی و پوشش گیاهی گسترده، زمینهای بسیار مساعد برای پرورش زنبور عسل فراهم کرده است.
این استان در سالهای اخیر توانسته جایگاه خود را در سطح ملی در حوزه زنبورداری تثبیت کند و به یکی از کانونهای اصلی اشتغال در این بخش تبدیل شود گسترش فعالیت زنبورداران، افزایش تعداد زنبورستانها و رشد قابل توجه تعداد کندوها، نشاندهنده روند رو به توسعه این صنعت در منطقه است؛ روندی که نهتنها به افزایش تولید عسل منجر شده، بلکه زمینه اشتغال مستقیم و غیرمستقیم هزاران نفر را نیز فراهم کرده است.
بر اساس آمارهای ارائهشده از وضعیت این بخش، آذربایجانغربی با دارا بودن هزاران زنبوردار فعال و بیش از یک میلیون کندوی زنبور عسل، توانسته به یکی از قطبهای اصلی تولید عسل در کشور تبدیل شود حجم تولید سالانه عسل در این استان در سطحی قرار دارد که آن را در جایگاه پیشتاز ملی قرار داده و عملاً نقش تعیینکنندهای در تأمین بازار داخلی ایفا میکند.
این جایگاه تنها به تولید عسل محدود نمیشود، بلکه فرآوردههای جانبی زنبور عسل مانند گرده گل، موم، برهموم، ژل رویال و حتی زهر زنبور نیز در این استان تولید شده و بهتدریج در مسیر توسعه و صادرات قرار گرفتهاند.
از سوی دیگر، توجه به ایجاد زنجیرههای ارزش در حوزه زنبورداری نشان میدهد که نگاه به این صنعت از سطح تولید اولیه فراتر رفته و به سمت تکمیل فرآیندهای ارزشافزا حرکت کرده است.
چنین رویکردی میتواند علاوه بر افزایش درآمد زنبورداران، به ارتقای کیفیت محصولات، توسعه بازارهای صادراتی و ایجاد ارزش افزوده بیشتر برای اقتصاد محلی منجر شود در کنار این عوامل، شرایط طبیعی مساعد و تغییرات اقلیمی اخیر نیز زمینه را برای افزایش احتمالی تولید در سالهای آینده فراهم کرده است؛ موضوعی که اهمیت برنامهریزی دقیق و حمایتهای هدفمند را بیش از پیش برجسته میسازد.
در مجموع، بررسی وضعیت زنبورداری در آذربایجانغربی نشان میدهد که این استان نهتنها در تولید عسل جایگاه ویژهای در سطح کشور دارد، بلکه بهعنوان الگویی از پیوند موفق میان ظرفیتهای طبیعی و فعالیتهای اقتصادی نیز قابل توجه است.
توسعه این صنعت میتواند نقش مهمی در تقویت اقتصاد روستایی، افزایش اشتغال پایدار و گسترش صادرات غیرنفتی ایفا کند و به همین دلیل، توجه به آن در سیاستگذاریهای بخش کشاورزی از اهمیت راهبردی برخوردار است.
آذربایجانغربی قطب تولید عسل در کشور
محمدرضا اصغری رئیس جهاد کشاورزی آذربایجانغربی در گفتگو با خبرنگار اروم نیوز اظهار کرد: در حال حاضر استان ما به عنوان یکی از قطبهای اصلی زنبورداری کشور شناخته میشود و ما در سازمان جهاد کشاورزی استان با افتخار اعلام میکنیم که این منطقه با فعالیت بیش از ۶ هزار زنبوردار، توانسته رتبه نخست کشور را در حوزه اشتغال این صنعت به خود اختصاص دهد.
وی تصریح کرد: همچنین بر اساس آمارهای موجود، سالانه حدود ۲۸ هزار تن عسل در استان تولید میشود که این میزان، آذربایجانغربی را در جایگاه پیشتاز تولید عسل در کشور قرار داده و نقش مهمی در تأمین نیاز بازار داخلی ایفا میکند این موفقیت حاصل تلاش زنبورداران پرتلاش استان و همچنین شرایط اقلیمی بسیار مناسب و پوشش گیاهی غنی منطقه است.
رئیس جهاد کشاورزی آذربایجانغربی گفت: بر اساس آخرین آمار مربوط به مهرماه ۱۴۰۴، در سطح استان بیش از ۶ هزار و ۲۷ زنبورستان فعال وجود دارد و در کنار آنها بیش از یک میلیون و ۵۲۷ هزار کندوی مدرن و بومی در حال بهرهبرداری است.
وی بیان کرد: این ظرفیت بسیار گسترده نشان میدهد که زنبورداری در آذربایجانغربی صرفاً یک فعالیت سنتی نیست، بلکه به یک صنعت سازمانیافته و گسترده تبدیل شده است. به همین دلیل، این استان امروز به عنوان پایتخت عسل ایران شناخته میشود و جایگاه ویژهای در تولید این محصول در سطح کشور دارد.
اصغری عنوان کرد: در کنار تولید عسل، ما در سال گذشته موفق به تولید حدود ۸ هزار و ۱۳۲ کیلوگرم نان زنبور عسل نیز شدهایم که این رقم، رتبه نخست کشور را برای استان به همراه داشته است.
وی افزود: همچنین در راستای ساماندهی و توسعه بهتر این بخش، نخستین زنجیره ارزش تولیدات زنبور عسل در استان راهاندازی شده است که هدف آن ارتقای کیفیت، بهبود فرآوری، بستهبندی و تسهیل فرآیند صادرات محصولات زنبورداری است.
اصغری گفت: پیشبینی ما این است که با توجه به شرایط مطلوب اقلیمی و بارشهای مناسب اخیر، تولید عسل در سال جاری تا حدود ۱۰ درصد افزایش یابد که این موضوع میتواند جایگاه استان را بیش از پیش تقویت کند و به رشد اقتصادی این بخش کمک شایانی داشته باشد.
آذربایجانغربی؛ سرزمین فرصتهای طلایی برای زنبورداری پایدار
رسول قربانی یکی از زنبورداران ارومیهای در گفتگو با خبرنگار اروم نیوز با اشاره به وضعیت مناسب آذربایجانغربی برای توسعه زنبورداری گفت: این استان به دلیل شرایط اقلیمی مطلوب، بارشهای مناسب و تنوع گسترده گیاهان مرتعی و باغی، یکی از بهترین مناطق کشور برای فعالیت در حوزه پرورش زنبور عسل محسوب میشود.
وی بیان کرد: همین ویژگیهای طبیعی باعث شده کیفیت عسل تولیدی در منطقه بسیار بالا باشد و از نظر طعم، عطر و خواص طبیعی، در سطح قابل توجهی قرار بگیرد.
قربانی افزود: در سالهای اخیر، زنبورداری در استان با رشد چشمگیری همراه بوده و تعداد فعالان این حوزه افزایش یافته است، بهطوری که امروز هزاران زنبوردار در نقاط مختلف استان مشغول فعالیت هستند و این حرفه به یکی از مشاغل مهم و پایدار روستایی تبدیل شده است.
وی همچنین با اشاره به چالشهای موجود در این حوزه گفت: با وجود ظرفیتهای بالا، زنبورداران همچنان با مشکلاتی مانند نوسانات بازار، هزینههای تولید و نیاز به حمایتهای بیشتر مواجه هستند.
این زنبوردار تأکید کرد: اگر حمایتهای لازم در زمینه تأمین نهادهها، آموزش و توسعه بازار فروش انجام شود، این صنعت میتواند بیش از پیش رشد کند و سهم مهمتری در اقتصاد استان داشته باشد.
از عسل تا صادرات فرآوردههای جانبی
علیرضا جعفری دیگر زنبوردار اهل اشنویه با اشاره به جایگاه ویژه آذربایجانغربی در تولید عسل کشور گفت: این استان در سالهای اخیر توانسته به یکی از قطبهای اصلی زنبورداری ایران تبدیل شود و حجم بالای تولید عسل، جایگاه آن را در سطح ملی تثبیت کرده است.
وی اظهار کرد: یکی از نکات مهم در زنبورداری آذربایجانغربی، تنوع تولیدات است و این استان تنها به تولید عسل محدود نمیشود، بلکه محصولاتی مانند گرده گل، موم، برهموم، ژله رویال و حتی نان زنبور نیز در سطح قابل توجهی تولید میشود.
این زنبوردار بیان کرد: این تنوع محصولات میتواند ارزش افزوده بالایی برای تولیدکنندگان ایجاد کند و در صورت توسعه بازارهای صادراتی، نقش مهمی در ارزآوری برای استان داشته باشد.
وی با بیان اینکه زنبورداری علاوه بر جنبه اقتصادی، تأثیر مهمی در کشاورزی دارد گفت: فعالیت زنبورها در گردهافشانی محصولات باغی و زراعی باعث افزایش کیفیت و کمیت تولید سایر محصولات کشاورزی نیز میشود و این موضوع اهمیت این صنعت را دوچندان میکند.
انتهای خبر/ م
