به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «اروم نیوز»؛ کشاورزی، در طول تاریخ، همواره بهعنوان ستون اقتصادی و زیربنای تأمین امنیت غذایی جوامع مطرح بوده است و با افزایش جمعیت جهانی و تغییرات اقلیمی، منابع آب شیرین بهعنوان حیاتیترین عامل برای استمرار تولید کشاورزی تحت فشار شدیدی قرار گرفتهاند.
کاهش بارشها، خشکسالیهای مکرر و مصرف بیرویه منابع آب باعث شده است که کشاورزی سنتی با شیوههای قدیمی دیگر پاسخگوی نیازهای کنونی نباشد و بهرهوری منابع طبیعی در بسیاری از مناطق، بهطور قابل توجهی کاهش یابد، در چنین شرایطی، تحول در روشهای آبیاری، از یک گزینه لوکس به یک ضرورت عملی و استراتژیک تبدیل شده است.
آبیاری هوشمند، با بهرهگیری از فناوریهای نوین و ابزارهای دیجیتال، این امکان را فراهم میکند که هر قطره آب صرفاً در جایی مصرف شود که نیاز واقعی گیاه وجود دارد. این رویکرد نه تنها باعث کاهش هدررفت آب میشود، بلکه امکان مدیریت دقیق کوددهی و سمپاشی را نیز فراهم میآورد، به گونهای که تولید کشاورزی بهینه و پایدار باشد.
اهمیت این روش بیش از آنکه صرفاً در صرفهجویی آب باشد، در مدیریت دقیق اکوسیستم کشاورزی و کاهش فشار بر منابع طبیعی نهفته است به بیان دیگر، آبیاری هوشمند به کشاورز اجازه میدهد تا با کمترین منابع، بیشترین بهرهوری را از زمینهای خود استخراج کند و همزمان آسیب زیستمحیطی را به حداقل برساند.
یکی دیگر از جنبههای مهم این تحول، نقش آن در افزایش انعطافپذیری کشاورزی نسبت به تغییرات اقلیمی است وقتی کشاورز بتواند شرایط رطوبتی خاک و نیاز دقیق گیاه را لحظهبهلحظه بسنجد، امکان واکنش سریع به خشکسالیها یا نوسانات غیرمنتظره آب فراهم میشود این امر نه تنها امنیت غذایی را تضمین میکند، بلکه به حفظ توازن اکوسیستمهای منطقهای و جلوگیری از تخریب زمینهای کشاورزی کمک میکند.
آبیاری هوشمند همچنین نشانهای از ورود کشاورزی به عصر دیجیتال است کشاورزان اکنون میتوانند از طریق دادهها و سنسورهای محیطی تصمیمگیری کنند و فعالیتهای خود را بهطور علمی و هدفمند برنامهریزی نمایند، این روند، کشاورزی را از یک فعالیت تجربی و سنتی به یک فرآیند دانشبنیان تبدیل میکند و ظرفیت کشورها برای مدیریت منابع طبیعی را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
در نهایت، توسعه سیستمهای آبیاری هوشمند بیش از آنکه یک پروژه فناورانه باشد، یک رویکرد استراتژیک در مقابله با بحران منابع آبی و حفاظت از محیط زیست است.
این سیستمها میتوانند به یک مدل پایدار برای سایر مناطق با کمآبی یا فشار شدید بر منابع طبیعی تبدیل شوند و نشان دهند که کشاورزی مدرن تنها با ادغام علم، فناوری و مدیریت هوشمند میتواند پاسخگوی نیازهای آینده جامعه باشد.
با آبیاری هوشمند، انگورهای باغم جان دوباره گرفتند
محمدصادق اعتمادی کشاورز ارومیهای که سالها در زمینهای خود انگور پرورش داده است به تجربه تازه خود از تغییر روشهای آبیاری در باغ انگور اشاره کرد و گفت: سالها با مشکل کمآبی و خشکی خاک روبهرو بودیم و کیفیت محصول نیز افت کرده بود اما با اجرای سیستم آبیاری هوشمند، تازه متوجه شدم چقدر زمین و گیاهان به مدیریت دقیق آب نیاز دارند.
وی بیان کرد: سنسورهای رطوبت خاک، شرایط آب را در کنار ریشه گیاه به او نشان میدهند و با اتصال این سامانه به گوشی همراه، میتواند دقیقاً زمان و مقدار آبیاری را مدیریت کند.
وی افزود: قبلاً مجبور بودم هر روز به باغ سر بزنم و با تجربه خود تصمیم بگیرم که چه مقدار آب بدهم، اما حالا همه چیز با دقت و طبق نیاز واقعی گیاه انجام میشود، این روش نه تنها مصرف آب را کاهش داده، بلکه کیفیت انگورهایش را نیز به طور قابل توجهی بالا برده است.
این کشاورز همچنین به اثرات بلندمدت این سیستم اشاره کرد و گفت: با این شیوه، خاک توانایی خود را در نگهداشتن مواد غذایی بهتر حفظ میکند و دیگر نگران هدررفت کود و سم نیستم این یک تجربه جدید و امیدوارکننده برای کشاورزان است.
وی تاکید کرد: اگر این روش در سطح گستردهتر اجرا شود، میتواند به کاهش فشار بر منابع آب منطقه کمک کند و آینده کشاورزی را پایدارتر سازد و کشاورزی بدون مدیریت دقیق آب، دیگر پاسخگوی نیاز ما نخواهد بود، اما با این سیستم، امید به آینده بیشتر شده است.
سیستم هوشمند، زندگی زمینهای خشک ما را تغییر داد
رضا هوشیاری کشاورز نقدهای که زمینهای پسته و گندم را زیر کشت دارد، به خبرنگار اروم نیوز گفت: چند سال پیش با کاهش شدید منابع آب مواجه شدیم و برداشت محصولاتمان به شدت افت کرداما وقتی سیستم آبیاری هوشمند را نصب کردیم، شرایط تغییر کرد.
وی عنوان کرد: سنسورها و سیستم هوشمند، وضعیت رطوبت خاک را لحظهبهلحظه نشان میدهند و به او کمک میکنند که آبیاری را دقیقاً در زمان و مقدار مورد نیاز انجام دهد. قبلاً مجبور بودیم آب را به طور تخمینی مصرف کنیم و اغلب یا کمآبی داشتیم یا هدررفت زیاد. حالا این مشکلات تقریباً از بین رفتهاند.
این کشاورز از تاثیر سیستم بر محصولات خود گفت: پستهها سالمتر و مغزدارتر شدهاند و گندمها نیز کیفیت بهتری پیدا کردهاند حتی میزان برداشت در مقایسه با سالهای قبل افزایش داشته است.
وی به جنبه اقتصادی این فناوری هم اشاره کرد و گفت: با کاهش مصرف آب و افزایش بهرهوری، هزینهها کمتر شده و سوددهی زمینها بیشتر شده است این یعنی کشاورزی نه تنها پایدارتر بلکه اقتصادیتر هم شده است.
هوشیار گفت: آبیاری هوشمند میتواند الگویی برای دیگر کشاورزان مناطق خشک باشد بنابراین وقتی میبینیم که محصولات بهتر و زمین سالمتر میشود، انگیزه داریم که این روش را ادامه دهیم و حتی توسعه دهیم این سیستم، زندگی زمینهای خشک ما را تغییر داده است و امید به آینده کشاورزی را افزایش داده.
آبیاری هوشمند، امید تازه برای کشاورزی در حوضه دریاچه ارومیه
سینا بشارت مجری طرح سیستم آبیاری هوشمند کشاورزی در حوضه آبریز دریاچه ارومیه در گفتگو با خبرنگاران با بیان اینکه؛ آبیاری هوشمند، امید تازه برای کشاورزی در حوضه دریاچه ارومیه بخشیده است؛ اظهار کرد: پروژه توسعه سیستم آبیاری هوشمند در حوضه آبریز دریاچه ارومیه با حمایت دبیر کارگروه ملی احیای دریاچه ارومیه و همکاری سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) از دو سال پیش آغاز شده است.
وی بیان کرد: این پروژه بخشی از برنامههای جامع مدیریت منابع آب و افزایش بهرهوری کشاورزی در استانهای شمالغربی کشور است و تلاش دارد با استفاده از فناوریهای نوین، فشار بر منابع آبی کاهش یابد و کشاورزان بتوانند با مصرف کمتر، محصولات با کیفیتتری تولید کنند.
بشارت افزود: این طرح در ده نقطه از استان آذربایجانغربی در حال اجراست و تمرکز اصلی آن بر مناطقی است که مصرف آب در بخش کشاورزی در آنها بالا است. نقده، مهاباد و ارومیه به عنوان نقاط اولیه برای اجرای فاز نخست انتخاب شدهاند، زیرا مدیریت منابع آب در این مناطق نقش تعیینکنندهای در پایداری کشاورزی و حفظ اکوسیستم دریاچه ارومیه دارد.
مجری طرح سیستم آبیاری هوشمند کشاورزی در حوضه آبریز دریاچه ارومیه با اشاره به اجرای پایلوت در چهار باغ در حوزه شهرستان ارومیه گفت: دو مورد از این باغها در منطقه نازلو قرار دارند و شامل گیلاس، انگور و سیب هستند.
وی تصریح کرد: هدف از این اجرای آزمایشی، بررسی اثربخشی سیستم هوشمند در مدیریت دقیق آب، افزایش کیفیت محصول و کاهش هزینههای کشاورزی است. این مرحله به کشاورزان کمک میکند تا با مشاهده نتایج واقعی، اعتماد بیشتری به فناوریهای نوین پیدا کنند و به تدریج آن را در سطح گستردهتر اعمال کنند.
بشارت سیستم آبیاری هوشمند را یکی از مدرنترین روشهای آبیاری در جهان دانست و گفت: در کشورهایی مانند ترکیه، استرالیا و آمریکا مورد استفاده قرار میگیرد. یکی از ویژگیهای شاخص این روش، جلوگیری کامل از تبخیر آب است، موضوعی که در آبیاری سنتی تا ۴۰ درصد از منابع آبی هدر میرود این امر نه تنها مصرف آب را به شدت کاهش میدهد، بلکه به افزایش بهرهوری خاک و حفظ مواد مغذی موجود در آن نیز کمک میکند.
وی همچنین از نصب سنسورهای رطوبت در چندین نقطه زیر زمین خبر داد و گفت: این سنسورها میزان آب موجود در کنار ریشه گیاهان را به طور دقیق نمایش میدهند و اطلاعات به دست آمده از این سنسورها به کشاورزان امکان میدهد زمان آبیاری، کوددهی و حتی سمپاشی را مطابق با نیاز واقعی گیاه و توصیههای علمی انجام دهند اتصال این سامانه به گوشیهای هوشمند باغداران باعث شده که مدیریت فرآیندها به صورت هوشمند و لحظهای انجام شود.
بشارت در خصوص کاهش مصرف آب در این روش گفت: کشاورزان گزارش دادهاند میزان مصرف آب در مقایسه با شیوههای سنتی بیش از ۵۰ درصد کاهش یافته و در عین حال، کیفیت و کمیت محصولات افزایش قابل توجهی داشته است.
انتهای خبر/ م
