مجید رستگاری در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی «اروم نیوز»؛ با انتقاد از توسعه بیرویه کشاورزی و افزایش جمعیت در حوضه آبریز ارومیه، اظهار کرد: هرگونه برنامهریزی برای احیای پایدار باید بر اساس اصول آمایش سرزمین و متناسب با ظرفیتهای اکولوژیک منطقه انجام شود.
وی از اجرای مجموعهای از اقدامات برای حفاظت از آبخوانها خبر داد و گفت: عملیات اصلاح و تعدیل تمامی پروانههای بهرهبرداری چاههای کشاورزی استان در سال ۱۴۰۴ به پایان رسیده است.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای آذربایجان غربی افزود: در سال جاری هدفگذاری برای انسداد چاههای غیرمجاز دنبال شده و تاکنون حدود یکهزار و ۲۵۰ حلقه چاه غیرمجاز مسدود شده است.
وی همچنین از توقیف بیش از ۷۵ دستگاه حفاری غیرمجاز و نصب یکهزار و ۶۲ کنتور حجمی هوشمند خبر داد و گفت: این اقدامات نشانه تغییر رویکرد از «مدیریت مصرف» به «کنترل دقیق منابع» است.
رستگاری با اشاره به اهمیت آبخیزداری و مدیریت آبهای سطحی اظهار کرد: اجرای طرحهای آبخیزداری، احیای مراتع و جلوگیری از تغییر کاربری اراضی میتواند نقش مهمی در افزایش ورودیهای پایدار به دریاچه داشته باشد.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای آذربایجان غربی وضعیت کنونی دریاچه ارومیه را یک «فرصت» دانست و گفت: اگر بارشهای اخیر به معنای پایان بحران تلقی شود و برنامهریزیهای اصولی ادامه پیدا نکند، احتمال بازگشت دوباره شرایط بحرانی بسیار بالا خواهد بود.
رستگاری در ادامه تأکید کرد: احیای پایدار دریاچه ارومیه تنها زمانی محقق میشود که برداشتهای غیرمجاز کنترل، الگوی کشت اصلاح، سیاستهای توسعهای بازنگری و مشارکت مردمی به عنوان یکی از ارکان اصلی احیا تقویت شود؛ در غیر این صورت، بارشهای امسال نیز تنها تأخیری کوتاه در روند خشکیدگی دریاچه ایجاد خواهد کرد.
وی با اشاره به آخرین وضعیت دریاچه ارومیه اظهار کرد: اگرچه بارشهای اخیر نقش مهمی در بهبود شرایط این دریاچه داشتهاند، اما این بهبود همچنان شکننده است و تنها در صورت اجرای همزمان سیاستهای مدیریت منابع آب، اصلاح الگوی مصرف و بازنگری در برنامههای توسعهای منطقه میتواند به احیای پایدار منجر شود.
رستگاری گفت: در هجدهم اردیبهشت امسال حجم آب دریاچه ارومیه به بیش از ۳ میلیارد و ۸۰۰ میلیون مترمکعب رسید که نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش قابل توجهی را نشان میدهد.
وی عنوان کرد: تراز آب دریاچه نیز به حدود یکهزار و ۲۷۰ متر و ۹۹ سانتیمتر رسیده که در مقایسه با ابتدای سال آبی، جهشی محسوس محسوب میشود.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای آذربایجانغربی تصریح کرد: دریاچه ارومیه هنوز بیش از سه متر با تراز اکولوژیک خود فاصله دارد و تنها در صورت دستیابی به این تراز میتوان از بازگشت پایداری زیستمحیطی و اکولوژیک سخن گفت.
رستگاری افزایش اخیر تراز دریاچه را حاصل بارشهای گسترده زمستان و اوایل بهار و همچنین مدیریت رهاسازی آب از سدهای حوضه آبریز دانست و افزود: طی هشت ماه گذشته بیش از یکهزار و ۶۰۰ میلیون مترمکعب آب از سدهای بوکان، مهاباد و سایر منابع ذخیرهای و رودخانههای استان به سمت دریاچه هدایت شده است.
وی افزود: لایروبی رودخانهها، بازگشایی مسیرهای مسدودشده و انسداد سردهنهها نیز باعث شد آب ورودی بدون اتلاف به بستر اصلی دریاچه منتقل شود و تالابهای اقماری از جمله نوروزلو و یوسفکندی نیز در این مدت به طور کامل آبگیری شدند و این موضوع نشاندهنده مدیریت هماهنگتر منابع آب در سال جاری است.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای آذربایجان غربی با هشدار نسبت به اتکای صرف به بارشها گفت: تجربه سالهای گذشته نشان داده که دریاچه پس از هر دوره بارندگی مناسب برای مدتی کوتاه احیا میشود، اما با آغاز فصل گرما و افزایش تبخیر، بخش قابل توجهی از آب از دست میرود و تراز دوباره کاهش مییابد.
وی با بیان اینکه احیای پایدار دریاچه ارومیه بدون اصلاح الگوی مصرف آب در بخش کشاورزی امکانپذیر نیست و افزود: بیش از ۸۵ درصد مصرف آب حوضه آبریز ارومیه مربوط به بخش کشاورزی است؛ بخشی که طی سالهای گذشته فشار زیادی بر منابع آبی وارد کرده است.
رستگاری اظهار کرد: اگرچه اقداماتی مانند توسعه آبیاری نوین، تغییر الگوی کشت و کاهش برداشتهای غیرمجاز انجام شده، اما این اقدامات هنوز برای جبران روند فرسایشی گذشته کافی نیست و نیازمند مشارکت فعال کشاورزان، حمایتهای اقتصادی و آموزشهای گسترده است.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای آذربایجان غربی نقش تشکلهای مردمی و گروههای محلی را در روند احیای دریاچه مهم دانست و گفت: تجربه سال گذشته نشان داد همراهی مردم در اجرای طرحهایی مانند لایروبی رودخانهها و انسداد سردهنه انهار سنتی در فصول غیرزراعی تأثیر قابل توجهی در روند احیای دریاچه دارد.
انتهای خبر/ م
