به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «اروم نیوز»؛ مرگ، همیشه پایان نیست؛ گاهی میتواند آغازِ شکوهِ یک زندگی دیگر باشد. در لحظاتی که ثانیهها میان رفتن و ماندن به شماره میافتند و سکوت سنگینی بر اتاقهای انتظار سایه میافکند، تصمیمی بزرگ میتواند نبض حیات را در رگهای خسته و ناامید هزاران نفر دیگر جاری کند.
اهدای عضو، نه یک خداحافظی تلخ بلکه پلی است میان غروب یک زندگی و طلوع دوباره لبخند بر چهرههایی که ماهها و سالها در انتظار یک معجزه، به عقربههای ساعت چشم دوختهاند. این ایثار ماندگار، تجلی والاترین معنای انسانیت است؛ جایی که یک انسان، حتی در آستانه ابدیت، دستِ یاری خود را از همنوعانش دریغ نمیکند.
در پهنه وسیع آذربایجانغربی، جایی که مردمانش به غیرت و مهربانی شهرهاند، این فرهنگ زیبا در حال ریشهگرفتن است سالها پیش، شنیدن خبر اهدای عضو در این دیار به سختی از انگشتان دو دست فراتر میرفت و شاید سالی ۱۰ مورد هم ثبت نمیشد؛ اما امروز، ورق برگشته است.
در دو سال اخیر، با تپشِ آگاهی و تلاشهای بیوقفه فرهنگی و رسانهای، باور عمومی تغییر کرده و مردم دریافتهاند که اعضای عزیزشان میتوانند به جای سپردن به خاک، به یادگاریهای زندهای در سینههای دیگران تبدیل شوند حالا قلبهایی که روزی در این خطه میتپیدند، شاید فرسنگها دورتر، زندگی را به کالبدی دیگر هدیه میدهند.
وقتی از مرگ مغزی سخن میگوییم، از پایانِ قطعی فعالیت مغز حرف میزنیم، اما اعضای بدن همچنان میتوانند معجزهگر باشند، از قلب و ریهها گرفته تا کبد، روده، کلیهها و پانکراس؛ هر کدام قطعهای از پازل زندگی هستند که میتوانند انسانی را از تخت بیمارستان به آغوش گرم خانواده بازگردانند.
فراتر از آن، بافتهایی چون پوست، تاندون، قرنیه و حتی دریچههای قلب، میتوانند ناتوانیها را به توانمندی تبدیل کنند. این یک میراث ابدی است؛ میراثی که در آن استخوان و غضروف یک فرد، ستونِ زندگی فردی دیگر میشود.
با این حال، واقعیتِ اعداد کمی تلخ است. در حالی که حدود ۲۵ هزار بیمار در جایجای کشورمان با امید به دریافت عضو، روز را به شب میرسانند، تنها ۸۰۰ نفر در سال به جرگه اهداکنندگان میپیوندند.
تراژدی اصلی اینجاست که سالانه حدود ۲ هزار و ۵۰۰ نفر واجد شرایط اهدا میشوند، اما تنها یکسوم خانوادهها به این فداکاری بزرگ رضایت میدهند.
این شکاف آماری یعنی روزانه ۷ تا ۱۰ نفر و سالانه ۳ هزار هموطن، تنها به دلیل نرسیدن عضو پیوندی، برای همیشه چشم از جهان فرومیبندند؛ عزیزانی که میتوانستند امروز در کنار ما باشند اگر فرهنگ اهدا، همچون اکسیژن در هوای جامعه ما جاری بود. اهدای عضو، تداومِ مهربانی در رگهای تاریخ است؛ فرصتی برای آنکه ثابت کنیم عشق، حتی از مرگ هم قویتر است.
ایثار پدری از دیار قرهضیاءالدین؛ تداوم حیات در کالبد دیگران
در روزهایی که سکوت تلخ بخش مراقبتهای ویژه بیمارستان امام خمینی (ره) ارومیه، سنگینتر از همیشه به نظر میرسید، خانواده «عمران اکبرزاده»، مرد ۵۷ ساله و فداکار اهل قرهضیاءالدین، تصمیمی بزرگ و سرنوشتساز گرفتند.
عمران که بر اثر عارضه مغزی دچار مرگ مغزی شده بود، با رضایت آگاهانه همسر و فرزندانش راهی اتاق عمل شد تا اعضای بدنش، نه به خاک، که به زندگی بازگردند. این خانواده بزرگوار با گذشت از عزیزترین دارایی خود، ثابت کردند که عشق به همنوع، مرزی نمیشناسد و میتوان از دلِ یک سوگ عظیم، چشمهای از امید برای دیگران جاری ساخت.
در این اقدام خداپسندانه، دو عضو حیاتی پیکر این پدر فداکار به بیمارانی اهدا شد که سالها در صف انتظار پیوند، لحظات دشواری را سپری میکردند. این عمل پیوند که با موفقیت توسط تیم متخصص دانشگاه علوم پزشکی آذربایجانغربی به سرانجام رسید، نهتنها جان دو انسان را از مرگ حتمی نجات داد، بلکه لبخند را به کانون دو خانواده که در آستانه فروپاشی بودند، بازگرداند. این نوزدهمین مورد اهدای عضو در سال جاری در سطح استان بود که نشان از رشد باورهای انسانی در میان اهالی متدین و غیور این خطه دارد.
نکته قابل تامل در این ایثار ماندگار، پیام اخلاقی و انسانی خانواده اکبرزاده به جامعه است؛ آنها با این اقدام نشان دادند که مرگ مغزی، هرچند پایانی بر زندگی دنیوی یک فرد است، اما میتواند سرآغاز شکوه زندگی برای چندین نفر دیگر باشد. با اهدای عضو این مرد ۵۷ ساله، اکنون نام او در تاریخ فداکاریهای استان جاودانه شده است.
ترویج این فرهنگ اصیل میتواند آمارهای نجاتبخش استان را که امسال به بهبود جان ۵۰ بیمار منجر شده، بیش از پیش ارتقا داده و آذربایجانغربی را به نماد ایثار و نوعدوستی در کشور تبدیل کند.
بخشش در اوج جوانی؛ وقتی مریم فرشته نجات شد
حادثه تلخ تصادف، ناگهان چراغ زندگی «مریم»، دختر ۲۲ ساله و دانشجوی پرانگیزه ارومیهای را به خاموشی نزدیک کرد، اما این پایان داستان او نبود. پس از اعلام قطعی مرگ مغزی توسط تیم پزشکان و در میان بهت و اندوه بیپایان والدینش، یک برگه کوچک در میان مدارک او، مسیر سرنوشت را تغییر داد؛ مریم پیشتر با دریافت کارت اهدای عضو، وصیت کرده بود که در صورت بروز هر حادثهای، اعضایش به بیماران نیازمند هدیه شود. خانواده او با چشمان اشکبار اما قلبی استوار، به وصیت دخترشان جامه عمل پوشاندند و اجازه دادند تا اعضای بدن او، پیامآور زندگی برای دیگران باشد.
با رضایت این خانواده ایثارگر، قلب، کبد و کلیههای مریم به چهار بیمار که در شرایط بسیار وخیمی به سر میبردند، پیوند زده شد. جراحیهای پیچیدهای که در مراکز درمانی تخصصی انجام گرفت، باعث شد تا قلب جوان مریم در سینه فردی دیگر به تپش درآید و کلیههای او، رنج دیالیز را از تن دو بیمار دیگر بزداید.
این اقدام شجاعانه در حالی صورت گرفت که بر اساس آمارها، سالانه صدها نفر تنها به دلیل عدم رضایت به موقع خانوادهها در موارد مرگ مغزی، جان خود را از دست میدهند، اما خانواده این دختر جوان با درک صحیح از موقعیت، مانع از هدررفت این فرصت طلایی شدند.
این ایثار بزرگ، فراتر از یک جراحی پزشکی، درسی بزرگ برای جامعه به همراه داشت؛ مریم و خانوادهاش نشان دادند که جوانی و آرزوهای بزرگ میتواند در شکلی دیگر و در کالبدی متفاوت به حیات خود ادامه دهد. وجود کارت اهدای عضو در این میان، نقش کلیدی ایفا کرد و بار سنگین تصمیمگیری را در لحظات بحرانی از دوش والدین برداشت.
امروز مریم دیگر در میان ما نیست، اما چهار انسان به اعتبار بخشش او، نفس میکشند و زندگی میکنند. این داستانهای واقعی، ضرورت توجه به آموزشهای همگانی در مورد تفاوت مرگ مغزی و کما را بیش از پیش نمایان میسازد تا هیچ عضو سالمی زیر خاک نرود در حالی که بیماری برای زنده ماندن، ثانیهها را میشمارد.
ثبت ۱۹ مورد اهدای عضو در آذربایجانغربی
علی افشانی مدیر روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی آذربایجانغربی در گفتگو با خبرنگار با نگاهی به کارنامه فعالیتهای واحد فراهمآوری اعضای پیوندی استان اظهار داشت: از ابتدای سال جاری تاکنون، ۱۹ مورد اهدای عضو از افراد دچار مرگ مغزی در آذربایجانغربی با موفقیت به ثبت رسیده است.
وی افزود: این زنجیره مهربانی و ازخودگذشتگی خانوادههای اهداکننده، معجزهای انسانی را رقم زده که طی آن جان نزدیک به ۵۰ بیمار که در وضعیت بحرانی به سر میبردند و تنها راه نجاتشان پیوند عضو بود، از مرگ حتمی نجات یافته است و این آمار امیدوارکننده، نشاندهنده اثربخشی تلاشهای مستمر کادر درمان و همچنین ارتقای سطح آگاهی عمومی در مواجهه با پدیده حساس مرگ مغزی در سطح منطقه است.
مدیر روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی آذربایجانغربی تصریح کرد: بهرغم این پیشرفتهای ارزشمند و ستودنی، نباید فراموش کرد که هنوز هزاران نفر در لیست انتظار، ثانیهها را برای دریافت عضوی حیاتی میشمارند و هر ساعت تأخیر در این فرآیند میتواند به قیمت جان یک انسان تمام شود.
وی خاطرنشان کرد: ترویج فرهنگ دریافت کارت اهدای عضو و گفتگو درباره این نیت خیرخواهانه در جمعهای خانوادگی، میتواند در لحظات سخت و بحرانی، مسیر تصمیمگیری را برای بازماندگان هموارتر سازد. آذربایجانغربی با تکیه بر این پیشینه درخشان و تقویت زیرساختهای تخصصی، در حال حرکت به سمتی است که هیچ بیمار نیازمندی به دلیل نبود عضو پیوندی، فرصت زندگی دوباره را از دست ندهد و ایثارگریهایی همچون فداکاری خانواده اکبرزاده، به الگویی جاودان برای تمام جامعه تبدیل گردد.
انتهای خبر/ م
